| |
 |
Kasteel Ruurlo
Anno 2000
|
 |
Vastgoedverzamelaars
 Na de Middeleeuwen blijft het kasteel Ruurlo in handen van de familie
Van Heeckeren. De bezittingen beperken zich niet
tot Ruurlo alleen. De familie verzamelt vastgoed
als ware het snoepgoed. Zo verwerven zij in de loop der eeuwen voor langere
of kortere tijd Nettelhorst, Westerholt, Dedingweerd, Diepenbroek, Enghuizen,
Barlham, De Cloese, Langen, Brandsenburg, Suideras, Kell, Lichtenberg,
Engelenburg, Bingerden, Borculo
en De Wiersse. Hetzij door vererving, hetzij door aankoop. Het betreft
een grote familie, maar bovenstaande rijtje verklaart wel hun bijnaam
"de Berkelneven".
Ruurlo blijft tot 1978 familiebezit, want in dat jaar verkopen de baronnen
Jacob Dirk Carel en Louis
Gaspard Alexander van Heeckeren Ruurlo aan de (toen nog) gelijknamige
gemeente.
Grootschalige verbouwingen
 In de zestiende eeuw wordt het middeleeuwse kasteel
Ruurlo verbouwd. De kasteelfunctie gaat verloren, zodat het beter
is om van Huis Ruurlo te spreken. Het huis krijgt een L-vorm met een paviljoentoren
(een combinatie van een woontoren en een hoektoren) op de buitenhoek.
De opdrachtgever is Jacob III van Heeckeren,
zoon van Evert II,
die getrouwd is met Sibilla van Pallandt.
De buitenkant wordt versierd met ornamenten in de renaissancestijl. De
zware toren krijgt zijn huidige uiterlijk in 1572, want dit jaartal prijkt
in cijfers op de buitenkant. De linker- en rechtervleugel stammen ook
uit deze tijd.
De kleine toren wordt in 1627 gebouwd ter afsluiting van de linkervleugel.
Dit past geheel in het modebeeld van toen (en nu!). Een beetje kasteel
heeft tenslotte enkele torens, of ze functioneel zijn of niet.
Laatste verbouwing
 Huis Ruurlo heeft in 1700 al zijn definitieve uiterlijk gekregen. De
L-vorm verdwijnt en is in zijn geheel in de nieuwe vierkante vorm opgenomen.
Vergeleken met tekeningen uit die tijd zijn de verschillen met het huidige
uiterlijk op een hand te tellen.
Het opvallendste verschil is de hoogte van de noordelijke vleugel die
oorspronkelijk twee verdiepingen telt. Een ander verschil is de vorm van
de ramen, die modegevoelig zijn.
Deze verschillen zullen bij de laatste verbouwing in de negentiende eeuw
zijn aangebracht. Er verschijnen trapgevels aan de achterzijde ter verfraaiing.
Bovendien komt er in 1879 een oranjerie om de planten te laten overwinteren.
De Tweede Wereldoorlog
In de Tweede Wereldoorlog wordt het huis door de Duitsers bezet. In
september 1944 verblijven er hoge SS-officieren. Wanneer Canadese troepen
de Achterhoek bevrijden raakt Huis Ruurlo beschadigd. Een Canadese granaat
slaat een gat in de muur en veroorzaakt brand. Gelukkig wordt de brand
in de kiem gesmoord en blijft het huis behouden.
Helaas is wegens vernielingen veel van het originele interieur verloren
gegaan. De oranjerie is in het strijdgewoel zo ernstig beschadigd dat
deze moet worden afgebroken.
Restauratie en een nieuwe bestemming
In het huis is tegenwoordig de zeventiende eeuw nog steeds herkenbaar
aanwezig. De plafonds vertonen nog altijd stucwerk uit deze tijd. Andere
bijzonderheden aan de binnenkant zijn enkele deurlijsten en geciseleerde
sloten, die afkomstig zijn van huis De Voorst bij Zutphen. Deze bijzonderheden
zijn waarschijnlijk op een veiling halverwege de negentiende eeuw door
de toenmalige bewoner Willem Baron van Heeckeren
van Kell gekocht.
Na de verkoop aan de gemeente Ruurlo is het huis gerestaureerd, waarna
het in 1984 in gebruik is genomen als gemeentehuis. Met de restauratie
is de noordelijke vleugel weer tot twee verdiepingen verhoogd.
Tijdens de restauratie zijn muurschilderingen tevoorschijn gekomen, die
mogelijk in de achttiende eeuw zijn aangebracht. Saillant detail is dat
bij de restauratie van deze muurschilderingen gebruik is gemaakt van boerenkoolbladeren
om de bruine wolkerige achtergrond aan te brengen.
 De
bijbehorende watermolens zijn gelukkig bewaard gebleven en gelijktijdig
met het huis gerestaureerd. Het landschappelijke park is vrij toegankelijk
en nodigt uit voor een wandeling, waarbij het huis van alle kanten bekeken
kan worden. 's Zomers wordt hier een kasteeltuinconcert gegeven, die mede
door de ambiance zeer sfeervol is. De oranjerie is in 2001 in volle glorie
herrezen.
Door de gemeentelijke herindeling is de gemeente Ruurlo per 1 januari
2005 opgegaan in de gemeente Berkelland. Het gemeentehuis is daarbij verplaatst
naar Borculo. Een nieuwe bestemming voor het huis is nog niet gevonden.
|
|
