In "Gebeurtenissen van deze tijd" van Alpertus van Metz wordt aan de in 994 nét meerderjarig geworden koning Otto III
- dan 15 jaar- de rol toebedeeld van het aanbieden van de Utrechtse bisschopszetel aan Graaf Ansfried. (p. 54)
Het lijkt echter onwaarschijnlijk dat een kind van die leeftijd de draagwijdte van dergelijke beslissingen kon overzien.
Otto's grootmoeder was Adelheid van Italië (931-999), weduwe van zijn grootvader Otto I. En waarachtig een dame met grote invloed op de gebeurtenissen in die tijd.
Aangenomen moet dan ook worden dat de benoeming van Ansfried vooral op haar conto moet worden geschreven.
De bisschopsbenoeming vond plaats te Aken in 995.
De invloed van Adelheid zal ook niet vreemd zijn geweest aan de expedities van Otto in Italië in 996 en 998.
Zij bezat aldaar de status van "onderkoningin".
5 juni 2011,
Henk Wilbrink.
Dag Henk en de anderen,
Niet alleen Alpertus vertelt dat Ansfried (III) door keizer Otto III werd overgehaald om bisschop van Utrecht te worden, dat vinden we ook bij Thietmar van Merseburg (MGH SSRG NS IX p. 173). Met één adder onder het gras: het desbetreffende gedeelte van Thietmars kroniek is in Thietmars eigen handschrift helaas verloren gegaan, zodat we aangewezen zijn op het Corveyer handschrift van 1120. Dat is echter niet een vlak afschrift, maar de tekst is door de Corveyer monnik ook aangepast, uitgebreid, opgeleukt. Het kan dus zijn dat die Corveyer monnik zijn kennis over Otto's aandrang op Ansfried heeft ontleend aan Alpertus.
Wat Otto III vanaf 994 zelf besliste en wat zijn grootmoeder bedisselde, zal wel altijd een raadseltje blijven. Overigens was het ook bij echt volwassen koningen/keizers niet zo dat die in hun piere-eentje de hele dag zaten te beslissen: er fladderde ook toen al een hele zwerm hofdignitarissen door de palts, wereldlijke zowel als geestelijke, die natuurlijk allemaal om raad gevraagd konden worden en misschien ook wel eens een stukje beslissing in opdracht en namens de bovenbaas namen. In kerkelijke zaken zullen met name de hooggeplaatste hofgeestelijken wel hun partij hebben meegeblazen.
Het blijft niettemin opmerkelijk dat Ansfried (III) na een voldragen wereldlijke carrière nog eens bisschop van Utrecht werd. Had Utrecht soms een mannetjesputter nodig die ook wist hoe je buiten de kathedraalmuren iets voor elkaar kreeg?
Groet!
Hein Jongbloed
Bijzondere reactie van June, die natuurlijk "ons aller" Alfred Stern moet bedanken.
Vooral ook bijzonder omdat juist dit topic niet het meest in 't oog lopend is op deze site.
Henk Wilbrink.